سلمة بن عاصم كنيه‌اش ابو محمد ، و يكى از علماء كوفيان ، و راويه مورد اعتماد و عالم بنحو بود ، و تمام كتابهاى فراء را روايت كرده ، و از وى جدائى نداشت . وفاتش . . . و اين كتابها از اوست : كتاب غريب الحديث . كتاب الحلول فى النحو . طوال نامش . . . و كنيه‌اش ابو عبد اللّه ، و كتابى از او ديده نشده است ، ابو العباس ثعلب گويد : طوال ( در آموزش ) عربيت مهارت داشت . و سلمة مراقبت در ادا مطلب كتاب مىنمود ، و ابن « 1 » قادم در تشخيص علل ، خوش‌فكر بود . اخبار ابو عمرو شيبانى نام ابو عمرو ، اسحاق بن مرار - بكسر ميم - شيبانى است كه بردهء آنان بود ، و در منازل بنى شيبان كودكانشان را درس مىداد . ازاين‌رو براى دوستى كه با آنان داشت ، و بقولى براى همسايگى ، و تربيت فرزندانشان وى را بشيبانيان منسوب داشتند . وى راويهء با اطلاع بلغت و شعر ، و مورد اعتماد در حديث بود ، مسموعاتش زياد ، و ديوان اشعار قبائل تماما از وى گرفته شده است . فرزندان و نوادگانش ، كتابهاى وى را روايت كردند . و يكى از فرزندانش عمرو بن ابو عمرو است كه راوى او بود و از وى آموخت ، و در لغت كتابهائى تصنيف كرد كه از آن جمله : كتاب الخيل ، كتاب اللغات . كتاب النوادر ، كتاب غريب الحديث ، و كتاب غريب المصنف است . گويد « 2 » احمد بن حنبل هميشه در مجلس ابو عمرو شيبانى حاضر مىشد ، و در حديث روايتهائى از وى دارد . قاضى ابو الحسن هاشمى گويد : على بن حسين قرشى از حزنبل ، براى ما حكايت كرد كه عمرو بن ابو عمرو گفت پدرم اشعار بيش از هشتاد قبيله را جمع‌آورى نمود ، و شعر هر قبيله‌اى را كه جمع كرده و در دست‌رس مردم قرار مىداد . يك قرآن مىنوشت . و در مسجد كوفه مىگذاشت ، و بيش از هشتاد قرآن به خط خود نوشت . ابو عمرو شيبانى صد و ده سال عمر كرد و در سال دويست و شش وفات يافت ، يعقوب بن سكيت گويد : ابو عمرو شيبانى در سن صد و هجده‌سالگى درگذشت ، و تا هنگام مرگ با دست خود مىنوشت . و چه بسا از من كه جوان بودم و از وى مىآموختم ، و كتابهايش را رونوشت مىكردم ، كتابى بعاريت مىگرفت . ابن كامل گويد : ابو عمرو سال دويست و سيزده در همان روزى از دنيا رفت كه ابو عتاهيه ، و ابراهيم موصلى وفات يافتند . و از كتابهاى اوست : كتاب غريب الحديث . كه آن را

--> ( 1 ) ف ( ابو ) . ( 2 ) مرجع ضمير معلوم نيست ، شايد خود مؤلف باشد .